Maandag - Vrijdag : 08:30 - 17:30
info@ictmedia.nl
073 - 614 0070

Felix Speulman

CIO Magazine

Het werk van de robot is vooral wat de ander deed

//
Posted By
/
Categories,

Wanneer mensen het over robotisering hebben en in één adem het verdwijnen van banen noemen, klinkt in die aanname door dat het om werk gaat dat vooral door lager geschoolden wordt gedaan. Goed, ook een paar hbo’ers zullen naar een andere baan moeten omzien, maar dat loopt zo’n vaart niet.

Ik denk dat inderdaad. Ook voor die lagere banen trouwens. Onze samenleving wordt immers steeds gelaagder, steeds complexer. Er ontstaan steeds nieuwe bedrijven en organisaties die op hun beurt ook weer allerlei diensten afnemen. Dat geldt ook voor consumenten natuurlijk.

Onderzoek ondersteunt mijn gut feeling. Voor elke twintig banen die verdwijnen door robotisering, komen er dertien nieuwe bij, volgens LSE Research. Maar laten we de sociale innovatie niet vergeten. De tijd die overschiet door die zeven arbeidsplaatsen die netto verdwijnen kunnen we prima steken in zaken als arbeidstijdverkorting en zwangerschapsverlof. Of nemen de bedrijfsresultaten af door robotisering? Ik dacht het niet. We moeten onszelf niet arm rekenen. Kortom: robots nemen geen vrije dagen op en worden nooit ziek, maar ze moeten wél onderhouden worden en dat is specialistisch werk.

Meer vrees
Grappig is dat onderzoek door PEW Research in de VS liet zien dat ondervraagden vooral vreesden voor de banen van anderen. Hun werk was zó specialistisch, dat kon een geautomatiseerd, intelligent systeem nooit aan. Oudere werknemers vreesden banenverlies meer dan jongere. Het is, denk ik, het verschil tussen de veranderingen aan je voorbij zien trekken of er middenin staan, er zelf deel van uitmaken. En we staan nog maar aan het begin.

Nieuwsgierigheid, een leven lang leren, is nu al veel belangrijker dan cv building en diploma’s sparen. Vierjarige academische opleidingen met een sterke focus op praktische toepasbaarheid zijn, als je die hebt afgerond, voor een groot deel verouderd. En over 10 jaar is deze horizon nóg veel korter. We zouden dus meer aan kortcyclisch opleiden binnen bedrijven moeten doen dan angstvallig proberen het hoger onderwijs om te buigen naar de vraag die er bestaat in de markt.

Je ziet nu dat vele instellingen zich op data-analyse storten en dat daar allerlei diploma’s voor worden opgetuigd. Data scientist zou echt het vak van de toekomst zijn. Daar gaan we weer! De meeste organisaties hebben overigens geen complexe analyses nodig. En áls dat aan de orde is, kunnen ze daarvoor prima kunstmatige intelligentie inzetten.

KI is de robotisering van het werk van hoger opgeleiden. Dat betekent dat er activiteiten gaan verdwijnen. Zoals weinig creatieve juridische activiteiten, boekhouden of contracten opstellen. Maar niet alleen dit repetitieve werk. Ook beslissers zullen er aan moeten geloven, want KI zal een groot deel van hun activiteiten kunnen overnemen. Ze sturen bij waar ‘gut feeling’ nodig is, bij belangrijke beslissingen die, natuurlijk onderbouwd met analyse door KI, een menselijke touch vereisen. De data geeft aan waar de investeringen naartoe moeten en in welke markt bepaalde producten of diensten het beste kunnen worden gelanceerd. Maar beslissingen waarbij creativiteit komt kijken, blijft voorlopig mensenwerk.

Betekent dit dat de eendaagse werkweek naderbij komt? Wellicht. Maar je zou ook meerdere banen kunnen aanhouden om bezig te blijven. De toekomst is niet voor zekerheidszoekers, dat is duidelijk.